در سمینار «ایران و اوراسیای مرکزی: 25 سال پس از اتحاد جماهیر شوروی» بیان شد:

ایران و روسیه در سوریه وارد بازی شده اند که فرآیندی نظم ساز است.

تاریخ انتشار : دوشنبه ۳ آبان ۱۳۹۵ ساعت ۱۳:۱۴
Share/Save/Bookmark
 
دکتر محمود شوری: ایران و روسیه در سوریه وارد بازی شده اند که فرآیندی نظم ساز است. البته چشم انداز آن منوط به نوع نگاه دو کشور در آینده خواهد بود. هنوز روشن نیست که روسیه پس از حل بحران سوری خواستار ایفای نقش در سایر مسایل منطقه خواهد بود و آیا این نقش در تعارض یا هماهنگ با ایران خواهد بود ... اگر الگوی روابط در سوریه دنبال شود، روابط ایران و روسیه موفق خواهد بود.
 
ایراس: دکتر محمود شوری، مدیر گروه اوراسیای مرکز تحقیقات استراتژیک و عضو شورای علمی ایراس در سخنرانی دوم سمینار «ایران و اوراسیای مرکزی؛ 25 سال پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی»، با عنوان «روابط ایران و روسیه ربع قرن پس از فروپاشی شوروی»، سخنان خود را با تاکید بر اهمیت آسیب شناسی همکاری ایران با منطقه آغاز کرد و گفت در این میان بحث روسیه یکی از مهمترین محورهای این آسیب شناسی است. دکتر شوری گفت: رابطه ایران و روسیه یکی از بحث برانگیزترین بخش از روابط خارجی ایران است و این بحث چه در داخل ایران و چه در خارج نشان می دهد که روابط دو کشور چقدر حساس است.
 
مدیر گروه اوراسیای مرکز تحقیقات استراتژیک با طرح این سوال ها که حساسیت به روابط ایران و روسیه از کجا آمده و معیارهای ارزیابی این رابطه چیست، ادامه داد: معمولا برای ارزیابی روابط کشورها از معیارهایی چون حجم روابط اقتصادی، حجم تبادل سفرهای سیاسی و دیپلماتیک، اظهارات و گفتمان های موجود در داخل کشورها استفاده می شود اما این معیارها برای ارزیابی روابط ایران و روسیه کاربرد ندارد و از این منظر نمی توان درباره روابط تهران و مسکو سخنی گفت. چرا که نه حجم روابط اقتصادی دو کشور قبل توجه است و نه تبادل سفرهای سیاسی تا دوره اخیر قابل اتکا بود. حتی در گذشته در روسیه، ایران جایگاهی در بحث های سیاسی نداشت.
 
دکتر شوری در ادامه گفت: اما اگر سطح همکاری منطقه ای و بین المللی و تهدیدها و فرصت های ناشی از نقش های منطقه ای و بین المللی کشورها شاخص قرار گیرد، درباره رابطه ایران و روسیه می توان ارزیابی بهتری داشت. عضو شورای علمی ایراس گفت: ایران و روسیه اگر کاری برای هم انجام نداده باشند، فرصت های زیادی برای هم ایجاد کرده ان به هر حال روسیه فرصت های استراتژیکی برای ایران ایجاد کرده است که اولین آن ساخت نیروگاه اتمی بوشهر بود و واگذاری تسلیحات به ایران مورد دیگر است.وی تاکید کرد حداقل روسیه انتظار غرب برای مهار ایران را برآورده نکرده است و این فرصت استراتژیکی برای تهران بوده است. دکتر شوری گفت در بحث تهدیدها نیز گفتنی است ایران و روسیه جاه طلبی های منطقه ای دارند اما این جاه طلبی ها در تعارض هم قرار نمی گیرند و این نیز شاخص مثبتی در روابط ایران و روسیه است.
 
مدیر گروه اوراسیای مرکز تحقیقات استراتژیک در دوره بندی روابط ایران و روسیه نیز گفت در این رابطه چهار دوره را می توان در نظر داشت؛ اول اینکه ایران و روسیه بر اساس نیازهای طبیعی با هم رابطه داشتند. این دوره از دو سه سال قبل از فروپاشی شوروی آغاز شده و تا سال 1995 و در نهایت قرارداد گور-چرنومردین ادامه داشت. دوره دوم از سال 1995 تا زمان روی کار آمدن آقای پوتین شکل گرفت. دوره ای که گفته می شود روسیه با کارت ایران بازی می کرد و هنوز وارد محاسبات استراتژیک نشده بود. دوره سوم از روی کار آمدن آقای پوتین آغاز شد و تا بحران اوکراین در سال 2014 دامه داشت. در دوره سوم محاسبات استراتژیک روسیه آغاز می شود که مبتنی بر مقابله با یکجانبه گرایی آمریکا و مهار قدرت یابی ایرانی است. اما دوره چهارم پس از سال 2014 شروع شده و دوران جدید در روابط ایران و روسیه را شکل داده است. چرا که روسیه به دلیل تعارض با غرب نمی تواند بین دو هدف قبلی یعنی مقابله با یکجانبه گرایی آمریکا و قدرت یابی ایران موازنه ایجاد کند. حل و فصل مساله هسته ای ایران نیز به این روند کمک کرد. اما بحث سوریه مهترین عامل رقم زدن دوران جدید روابط تهران و مسکو بود.
 
دکتر شوری در خاتمه سخنان خود گفت: ایران و روسیه در سوریه وارد بازی شده اند که فرآیندی نظم ساز است. البته چشم انداز آن منوط به نوع نگاه دو کشور در آینده خواهد بود. هنوز روشن نیست که روسیه پس از حل بحران سوری خواستار ایفای نقش در سایر مسایل منطقه خواهد بود و آیا این نقش در تعارض یا هماهنگ با ایران خواهد بود. اما وی تاکید کرد اگر الگوی روابط در سوریه دنبال شود، روابط ایران و روسیه موفق خواهد بود. یعنی تقسیم کار غیراعلامی بین دو کشور که به نفع هر دو کشور بود.

 
کد مطلب: 2104
مولف : دکتر محمود شوری